Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán pháo nổ và thuốc lá điếu nhập lậu bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 190 (sản xuất, buôn bán hàng cấm) và Điều 191 (tàng trữ, vận chuyển hàng cấm) BLHS, khi số lượng đạt ngưỡng luật định. Dưới ngưỡng thì thường bị xử phạt vi phạm hành chính, trừ khi đã bị xử phạt hoặc đã bị kết án về các hành vi tương tự mà còn vi phạm.
- Pháo nổ: từ 06 kg đến dưới 40 kg thuộc khoản 1; từ 40 kg đến dưới 120 kg thuộc khoản 2; từ 120 kg trở lên thuộc khoản 3.
- Thuốc lá điếu nhập lậu: từ 1.500 bao đến dưới 3.000 bao thuộc khoản 1; từ 3.000 đến dưới 4.500 bao thuộc khoản 2; từ 4.500 bao trở lên thuộc khoản 3.
- Hình phạt Điều 190: khoản 1 phạt tiền 100 triệu đến 1 tỷ đồng hoặc tù 1–5 năm; khoản 2 tù 5–10 năm; khoản 3 tù 8–15 năm.
- Hình phạt Điều 191: khoản 1 phạt tiền 50–300 triệu đồng hoặc tù 6 tháng–3 năm; khoản 2 tù 2–5 năm; khoản 3 tù 5–10 năm.
- Pháp nhân thương mại cũng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hai tội này.
Pháo nổ và thuốc lá nhập lậu là hai nhóm hàng thường gặp trong các vụ án hàng cấm. Nhiều người bị bắt giữ không biết hành vi của mình chỉ bị xử phạt hành chính hay đã đủ cấu thành tội phạm. Bài này đối chiếu trực tiếp với văn bản Bộ luật Hình sự hợp nhất (135/VBHN-VPQH), không dựa vào các công văn hướng dẫn cũ.
Khi nào tàng trữ, buôn bán pháo nổ bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
Kinh doanh pháo nổ là ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh theo Luật Đầu tư. Hành vi sản xuất, buôn bán pháo nổ từ 06 kg trở lên bị xử lý theo Điều 190; tàng trữ, vận chuyển từ 06 kg trở lên bị xử lý theo Điều 191. Dưới 06 kg vẫn có thể bị truy cứu nếu trước đó đã bị xử phạt hành chính về chính hành vi này hoặc đã bị kết án về một số tội liên quan mà chưa xóa án tích.
| Khoản | Số lượng pháo nổ | Điều 190 (sản xuất, buôn bán) | Điều 191 (tàng trữ, vận chuyển) |
|---|---|---|---|
| Khoản 1 | 06 kg đến dưới 40 kg | Phạt tiền 100 triệu – 1 tỷ đồng hoặc tù 1–5 năm | Phạt tiền 50–300 triệu đồng hoặc tù 6 tháng–3 năm |
| Khoản 2 | 40 kg đến dưới 120 kg | Phạt tiền 1–3 tỷ đồng hoặc tù 5–10 năm | Phạt tiền 300 triệu – 1 tỷ đồng hoặc tù 2–5 năm |
| Khoản 3 | 120 kg trở lên | Tù 8–15 năm | Tù 5–10 năm |
Thuốc lá điếu nhập lậu bao nhiêu bao thì bị xử lý hình sự?
| Số lượng thuốc lá điếu nhập lậu | Điều 190 (buôn bán) | Điều 191 (tàng trữ, vận chuyển) |
|---|---|---|
| 1.500 bao đến dưới 3.000 bao | Khoản 1: tù 1–5 năm hoặc phạt tiền | Khoản 1: tù 6 tháng–3 năm hoặc phạt tiền |
| 3.000 bao đến dưới 4.500 bao | Khoản 2: tù 5–10 năm hoặc phạt tiền | Khoản 2: tù 2–5 năm hoặc phạt tiền |
| 4.500 bao trở lên | Khoản 3: tù 8–15 năm | Khoản 3: tù 5–10 năm |
Lưu ý: khoản 2 Điều 190 và 191 coi việc buôn bán hoặc vận chuyển hàng cấm qua biên giới (trừ hàng là thuốc lá điếu nhập lậu) là tình tiết tăng nặng. Hành vi qua biên giới còn có thể bị xem xét theo Điều 188 (buôn lậu) hoặc Điều 189; cần luật sư xác định đúng tội danh dựa trên hồ sơ.
Tình tiết nào làm tăng khung hình phạt?
Khoản 2 của cả hai điều áp dụng khi có một trong các tình tiết như: có tổ chức, lợi dụng chức vụ quyền hạn, lợi dụng danh nghĩa cơ quan tổ chức, có tính chất chuyên nghiệp, tái phạm nguy hiểm. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền bổ sung, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 đến 05 năm (khoản 4 Điều 190; khoản 4 Điều 191).
Bị bắt giữ pháo nổ, thuốc lá lậu thì làm gì?
- Giữ bình tĩnh, không tự ý khai báo khi chưa hiểu hành vi bị quy kết: yêu cầu ghi nhận đầy đủ số lượng, cách đo cân, niêm phong tang vật.
- Mời luật sư sớm: luật sư giúp xác định hàng thực tế đạt ngưỡng hay chưa, thuộc Điều 190 hay 191 hay chỉ là vi phạm hành chính.
- Yêu cầu giám định, định giá khi cần: với thuốc lá, xem nguồn gốc nhập lậu có được chứng minh không; với pháo, xem có phải pháo nổ hay pháo hoa được phép.
- Thu thập tình tiết giảm nhẹ: thành khẩn khai báo, hoàn cảnh gia đình, lần đầu phạm tội, nộp lại khoản thu lợi bất chính.
Câu hỏi thường gặp về tội tàng trữ, buôn bán pháo nổ và thuốc lá lậu
Tàng trữ pháo nổ bao nhiêu kg thì bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
Từ 06 kg pháo nổ trở lên thì bị xử lý theo Điều 191 BLHS (tàng trữ, vận chuyển hàng cấm). Dưới mức này vẫn có thể bị truy cứu nếu đã bị xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về một số tội liên quan mà chưa xóa án tích.
Buôn bán pháo nổ bị phạt tù bao nhiêu năm?
Theo Điều 190 BLHS: từ 06 kg đến dưới 40 kg bị phạt tiền 100 triệu đến 1 tỷ đồng hoặc tù 1–5 năm; từ 40 kg đến dưới 120 kg tù 5–10 năm; từ 120 kg trở lên tù 8–15 năm.
Tàng trữ thuốc lá lậu bao nhiêu bao thì bị truy cứu hình sự?
Từ 1.500 bao thuốc lá điếu nhập lậu trở lên thì thuộc khoản 1 Điều 191 BLHS (tàng trữ, vận chuyển) hoặc khoản 1 Điều 190 (buôn bán).
Vận chuyển thuốc lá lậu 3.000 bao bị xử lý thế nào?
Từ 3.000 bao đến dưới 4.500 bao thuộc khoản 2 Điều 191 BLHS, phạt tiền 300 triệu đến 1 tỷ đồng hoặc tù 2–5 năm.
Doanh nghiệp buôn bán pháo nổ, thuốc lá lậu có bị truy cứu không?
Có. Pháp nhân thương mại phạm tội tại Điều 190, 191 BLHS bị phạt tiền, có thể bị đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc vĩnh viễn và cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực.
Dưới ngưỡng thì có bị xử lý không?
Dưới ngưỡng hình sự thì thường bị xử phạt vi phạm hành chính và tịch thu hàng, trừ trường hợp đã bị xử phạt hành chính hoặc đã bị kết án về hành vi tương tự mà còn vi phạm thì có thể bị truy cứu hình sự.
Cần luật sư bào chữa vụ án hàng cấm? Gọi luật sư Công ty Luật Đỗ Gia Việt: 094.445.0105.
Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý cho từng trường hợp cụ thể.
